Posts

Showing posts from March, 2017

नानजिङ रोडकी चे न्युहाई

Image
सांघाइको पर्ल टावर चढेर याङपु नदीमा जलयात्राका लागि ‘फेरी’ चढ्नै लाग्दा पश्चिमपट्टिको आकास रक्तिम थियो । सडक  वरपरका दृश्य रक्तिम प्रकाशमा अझ मादक र रोमाञ्चक हुँदै थियो । गाडी बढी र मानिस कम हुने सांघाइका सडकमा युवायुवतीका जोडी बाक्लिएका थिए । पार्कहरु भरिभराउ थिए युवा जोडीले । साँझको रंगीन बत्तीको झलझलाकार उज्यालोमा आलिंगनबद्ध भएर मादकता भर्दै थिए सुन्दर युवा–युवतीहरु । हामी घुम्दाघुम्दै कल्पनाको स्वर्गमा आइपुगेको अनुभव गर्न बाध्य भएका थियौँ ती सबै दृश्य आँखाभित्र कैद गरेर । ‘बेलुकाको सांघाइ दिनभन्दा रमाइलो हुन्छ । नानझिङ रोड र पर्लटावर एरिया दिनमा भन्दा राति घुम्नु राम्रो । बेलुका त्यहाँ जान नछुटाउनू है !’ भर्खरै सांघाइ पुगेर फर्केको साथी मिङ्मा शेर्पाले मलाई भनेको थियो, काठमाडौँमै । सांघाइ जान लागेको खबर सुनाउँदा सिरिथापको साथी सावतले पनि उसलाई त्यसै भनेको रहेछ । सांघाइ पुगेपछि सिरिथापको युवा मन नानझिङ रोडतिर तानियो ।  ‘कस्तो होला रात्रिकालीन सांघाइ ? कस्तो होला नानझिङ रोड रातको झिलीमिलीमा ?’ जिज्ञाशा चुल्याएर व्यग्र बनेको थियो हामी दुवैको मन । त्यहाँ पुगेर अघाउन्जेल ...

माटो नछुने किसान

Image
 प्रविधिको कमाल, कपास फार्म जहाँ एक मिटरभन्दा बढी अग्लो बोट नै देखिँदैन शीर्षक पढ्दा अलि अनौठो लाग्यो होला तपाईंलाई, माटो नछुने पनि किसान हुन्छ ? यो त असम्भव । किनभने हामी नदेखेको र नभोगेको कुरा पत्याउँदैनौँ, कल्पना भनि दिन्छौँ । कुरा ठीकै पनि हो यथार्थमा परिणत भएर देख्न र भोग्न नपाएसम्म त त्यो कल्पना वा सपना नै हुन्छ । तर आज मानिसले कल्पनै गर्न नसकेका धेरै कुरा यथार्थ हुँदै गएका छन् । विज्ञान र प्रविधिको तीव्र विकास अनि आधुनिक व्यवस्थापन कलाका कारण असम्भवहरु सम्भव ह’ँदै छन् । कृषि क्षेत्र पनि यी सम्भावनाबाट अछुतो छैन । कृषि प्रविधि र यान्त्रीकरणले जमिनको उत्पादनशक्तिलाई ह्वात्तै बढाइदिएको छ एकातिर भने अर्कोतिर वर्षैभरि जुनसुकै ठाउँमा जुनसुकै बाली उत्पादन गर्नसक्ने सम्भावना देखिँदै छ । विज्ञान र प्रविधिको विकासले किसानको कार्यक्षमता, कार्यशैली र कृषि प्रणालीमा अकल्पनीय विकास भएको छ । माटो नछोइकनै र खेत नटेकीकनै खेती गर्न सकिने सम्भावना बढेको छ । माटै नछुने मानिस पनि कृषक बनेर जमिनबाट चाहेको कुरा उब्जाउन र आय आर्जन गर्न सक्ने भएका छन् । यान्त्रीकरण र प्रविधिको उच्चतम प्रय...